 |
||||||||
|
||||||||
| BİYOKÜTLE/BİYOENERJİ UYGULAMALARI |
| Canlı kütle anlamına
gelen biyokütle farklı şekillerde tanımlanabilmekte fakat
özetle; belirli bir zaman, alan ya da hacim ölçüsünde toprak
üstü ve altındaki yaşayan bitkisel ve hayvansal maddelerin
miktarı yani fosil olmayan, enerji içeren organik karbon
şeklinde tarif etmek mümkündür. Biyokütle, çoğu kez bitkisel ve
hayvansal kökenli olmak üzere ikiye ayrılırlar. Ölçü birimi ise,
belirli bir alana oranlanmış yaş veya kuru kütledir. Odun
(enerji ormanları, ağaçlar), yağlı tohum bitkileri (kolza,
ayçiçeği, soya vb.), karbonhidrat bitkileri (buğday, mısır,
pancar, patates vb.), protein bitkileri (bezelye, fasulye vb.),
elyaf bitkileri (keten, kenevir, kenaf, sorgum vb.), bitkisel
artıklar (sap, saman, dal, kök, kabuk, çekirdek vb.), hayvansal
atıklar ile kentsel ve endüstriyel atıklar biyokütle enerjisi
teknolojileri kapsamında değerlendirilmekte. Esas itibariyle
kömür, petrol ve doğal gaz gibi yakıtlarda, yine canlı
varlıkların milyonlarca yıl yer altında kalması ile
oluşmaktadır. Ancak fosil yakıtlar biyokütle ile aynı
özellikleri taşımalarına karşın yer altındaki sıcaklık ve
basınçla değişime uğradıklarından, yakıldıklarında havaya bir
çok zararlı madde atarlar. Ayrıca, milyonlarca yılda oluşan bu
birikimin kısa süre içinde yakılması hava da ki karbon dioksit
dengesinin bozulmasına yol açmış, bunun sonucu olarak da küresel
ısınma başlamıştır. Biyokütle enerjisini klasik ve modern biyokütle enerjisi olarak sınıflandırmak mümkündür. Klasik biyokütle enerjisi ormanlardan elde edilen odun ve yakacak olarak kullanılan bitki ve hayvan artıklarından (sap, saman, tezek …vs) oluşur. Modern biyokütle enerjisi ise enerji ormancılığı, ağaç ve orman endüstrisi atıkları, hayvansal atıklar ve kentsel atıkların işlenerek sanayi, ulaştırma ve ticaret sektöründe kullanılmasıdır. Türkiye'de bugün yenilenebilir kaynaklardan en çok klasik biyokütle enerji kullanılmaktadır. Ülkemizde klasik biyokütle uygulamasında ; odun tüketimi, ağaç endüstrisinin hammaddesinin yok edilmesine neden olduğu gibi, kaçak orman kesimlerini de içermektedir. Tezek olarak yakılan hayvansal atıklar ise, tarımın gereksinimi çiftlik gübresini yok etmektedir. Bu nedenle ülkemizde klasik biyokütle enerji kullanımı, ilkel ve ekonomik olmayan biçimde gerçekleşmektedir. Modern biyokütle enerjinin önemli potansiyeline karşılık, enerji bitkileri tarımı yeterince tanınmamakta ve gündeme sokulmamakta, enerji ormancılığı da sınırlı bir kapsamla ele alınmaktadır. Modern biyokütlenin gelişmesi ile ekonomik olmayan klasik biyokütle ortadan kalkacaktır. Fotosentez yoluyla enerji kaynağı olan organik maddeler sentezleşirken tüm canlıların solunumu için gerekli olan oksijeni de atmosfer’e verir. Üretilen organik maddelerin yakılması sonucu ortaya çıkan karbondioksit ise, daha önce bu maddelerin oluşması sırasında atmosferden alınmış olduğundan, biyokütleden enerji elde edilmesi sırasında çevre, CO2 salımı açısından korunmuş olacaktır. Görüldüğü gibi bitkiler yalnız besin kaynağı değil, aynı zamanda çevre dostu tükenmez enerji kaynaklarıdır. Dolayısı ile biyokütle enerjisi; yetiştiriciliğe dayalı olduğu için yenilenebilir, çevre dostu, yerli ve yerel bir kaynak olarak önem kazanmaktadır. Türkiye’nin orman varlığına baktığımızda ise; çoğu doğal ormandır ve ülke alanının %27.2 sini (%99,9’u devlet mülkiyetinde) oluşturmaktadır (ülkemizin dörtte biri). Ayrıca ormanlarımızda bol miktarda ormansal atık oluşmaktadır. Bir ağacın yaklaşık %25 ‘i dallar, gövde kabuğu ve kesim sonrası arta kalan talaş ve uç parçadan oluşur ve bu atıkların çoğu ormanlarda bırakılmaktadır. Ülkemizin tarım sektöründe de bir çok atık oluşmakta ve bu atıklar ne yazık ki değerlendirilmemektedir. Biyokütle Yetiştiriciliği Modern biyokütle enerjisinde biyoyakıt hammaddesi elde etmek için çabuk büyüyebilen ağaç ve bitkiler geliştirilmiştir. *Enerji Tarımı Enerji tarımı, enerji üretimi amacıyla yapılan bitkisel üretimin adıdır. Enerji bitkileri C4 tipi bitki (Panicum-, Pennsitum-, şekerkamışı, mısır, şeker pancarı, tatlı darı (sweet sorghum), ülkemizde fazla tanınmayan Miscanthus) gurubu olarak adlandırılmaktadır. *Enerji Ormancılığı Enerji ormanlarında doğal orman veriminden yüksek verim aranmaktadır. Bugün dünyada kara kavak, balzam kavakları, titrek kavaklar, söğüt, kızılağaç, akçaağaç, huş, akasya, okaliptus ve yarı kurak alan bitkisi olarak da cynara gibi hızlı büyüyen ağaçlar enerji amacıyla yetiştirilmektedir. Biyokütleden elde edilen yakıtlara biyoyakıt denmekte ve mevcut yakıtlara alternatif çok sayıda katı, sıvı ve gaz yakıt biyokütleden üretilebilmektedir. |
| Katı Yakıtlar; biyopelet, biyobriket, biyoanzunder, biyokömür, odun kömürü, … vb |
| Sıvı Yakıtlar; biyodizel, biyoetanol, biyometanol, biyodimetileter, biyoetiltersiyerbutileter, bitkisel yağlar, … vb |
| Gaz Yakıtlar; biyogaz, biyohidrojen, biyosentez gazı, … vb |
|
||||